Jura Krakowsko-Częstochowska to obszar wyżynny o długości ok. 80 km, rozciągający się między Krakowem a Częstochową. Najwyższe wzgórza osiągają wysokość ponad 500 m n. p. m., a na wielu z nich do dzisiaj znajdują się zamki lub ich ruiny, nazywane Orlimi Gniazdami. Pokonując trasy wyznaczone na terenie Wyżyny Krakowsko-Częstochowskiej pieszo, rowerem lub nawet autem, podziwiać można bogatą florę i faunę regionu.

Charakterystyka Jury Krakowsko-Częstochowskiej

Niemal od każdej strony Jurę Krakowsko-Częstochowską otaczają wyżyny, w tym Wyżyna Śląska i Woźnicko-Wieluńska. Od południowego zachodu region graniczy z Kotliną Oświęcimską, a od południowego wschodu Wyżynę Krakowsko-Częstochowską zamyka Brama Krakowska.

Przez Wyżynę przepływa wiele rzek, niektóre z nich mają tu swój początek. Na terenie Jury znajdują się wody Wisły, Warty i wielu mniejszych rzeczek i potoków. Panuje tu klimat zbliżony do typowego, charakterystycznego dla całej południowej części Polski. Należy go uznać za jedynie odrobinę ostrzejszy, gdyż średnia temperatura roczna jest niższa o ok. 1 stopień Celsjusza, a opady są nieco intensywniejsze. Wyżyna Krakowsko-Częstochowska obfituje w lasy mieszane oraz rzadkie, a nawet endemiczne gatunki roślin, jak np. brzoza ojcowska czy modrzew polski. Jeżeli chodzi o faunę Jury, do najrzadszych zwierząt spotykanych w okolicy zaliczyć należy na pewno padalca zwyczajnego oraz kilka innych jaszczurek i węży. Ponadto, licznie występują tu również rozmaite gatunki motyli i chrząszczy. Jura Krakowsko-Częstochowska, a zwłaszcza znajdujący się na jej terenie Ojcowski Park Narodowy, słynie z nietoperzy, które najłatwiej jest spotkać oczywiście w jaskiniach.

Ojcowski Park Narodowy

Omawiając atrakcje Jury Krakowsko-Częstochowskiej, nie można pominąć Ojcowskiego Parku Narodowego i znajdujących się w jego obrębie skarbów natury i architektury. Jest to najmniejszy, ale niezwykle urokliwy Park Narodowy. Do najciekawszych obiektów znajdujących się na terenie Parku, należą:

  • Jaskinia Łokietka – jedna z najwcześniej odkrytych jaskiń w regionie. Wiąże się z nią legenda, wedle której w jaskini miał się niegdyś ukrywać Władysław Łokietek.

  • Maczuga Herkulesa – wapienna konstrukcja skalna w kształcie maczugi jest jednym z najlepiej rozpoznawalnych symboli Ojcowskiego Parku Narodowego.

  • Kaplica na Wodzie – znajdującą się w Ojcowie kaplicę wyróżnia, iż rzeczywiście znajduje się zaraz nad wodą. Wszystko za sprawą betonowych podpór wbitych w dno potoku.

  • Brama Krakowska – leży na krańcu Jury Krakowsko-Częstochowskiej. Jest to dużych rozmiarów skalna brama zbudowana z dwóch bloków wapiennych.

Szlakiem Orlich Gniazd

Na Wzgórzach Wyżyny Krakowsko-Częstochowskiej kiedyś regularnie budowano zamki, które miały chronić znajdujące się tu wtedy granice kraju. Obecnie zamki i ruiny nazywane są Orlimi Gniazdami. Większość z nich można zwiedzić, podążając wyznaczonym Szlakiem Orlich Gniazd. Pozostałe budowle, nieznajdujące się na tej trasie, turyści pokonują Szlakiem Warowni Jurajskich. Do tych ostatnich zaliczają się choćby Zamek w Pieskowej Skale oraz Zamek Ogrodzieniec.

Zamek Ogrodzieniec w Podzamczu

Jeden z najbardziej znanych zamków Jury Krakowsko-Częstochowskiej, wzniesiony na przełomie XIV/XV wieku. Obecnie dostępne dla zwiedzających pozostają ruiny niegdyś imponującego zamku. W sezonie letnim tj. maj-sierpień turyści mogą zwiedzać obiekt w godzinach 9:00 – 20:00. Im bliżej zimy, tym wcześniejsza godzina zamknięcia obiektu, jednak generalnie zamek pozostaje otwarty przez cały rok. W najchłodniejszym okresie w roku, od grudnia do marca, zamek może zostać zamknięty dowolnego dnia, ze względu na niesprzyjające warunki atmosferyczne.

Zamek w Ogrodzieńcu znajduje się na Górze Janowskiego, dawniej zwanej po prostu Górą Zamkową. Jest to najwyższe wzniesienie w całej Jurze Krakowsko-Częstochowskiej, gdyż osiąga wysokość 516 m n. p. m. Na Górze Janowskiego pojawiają się nie tylko miłośnicy zabytków, ale również wspinacze, czy też fascynaci krajobrazów. Wspaniałe widoki ze szczytu umożliwiają relatywnie znaczna wysokość wzgórza oraz jego niewielkie zalesienie.

Zamek w Pieskowej Skale

Jedno z najlepiej zachowanych Orlich Gniazd. Obiekt powstał prawdopodobnie początkiem XIV wieku, jednak później był znacznie rozbudowywany. Obecnie stanowi jeden z zamiejscowych oddziałów Zamku Królewskiego na Wawelu. Warto zobaczyć dziedziniec oraz ogród zamkowy. Ponadto, duże wrażenie wywiera 5 stawów zlokalizowanych u podnóża wzniesienia, na którym wybudowano zamek.

Wstęp do zamku jest zupełnie darmowy. Obiekt jest czynny przez cały rok, jednak w okresie listopad-grudzień goście indywidualni mają możliwość zwiedzania zamku tylko w weekendy.

Zamek Tenczyn

Ruiny Zamku Tenczyn we wsi Rudno znajdują się na stożku wulkanicznym o wysokości ok. 400 m n. p. m. Obiekt powstał prawdopodobnie początkiem XIV wieku, lecz dopiero w późniejszych wiekach rozbudowano go, tworząc jeden z najbardziej imponujących zamków na Szlaku Orlich Gniazd. W XVI wieku ród Tenczyńskich, ówczesnych właścicielu zamku, znacząco zyskał na znaczeniu. Z tego też powodu w komnatach Zamku w Tenczynie gościli znamienici goście, wśród których byli m.in. Jan Kochanowski i Mikołaj Rej.

Zamek Lipowiec

W Babicach, w południowo-zachodniej części Jury Krakowsko-Częstochowskiej, na terenie rezerwatu przyrody „Lipowiec”, znajdują się ruiny monumentalnego kiedyś zamku. Kilkanaście minut drogi od zamku znajduje się Nadwiślański Park Etnograficzny, czyli skansen przybliżający nieco specyfikę życia wiejskiego kilka wieków temu. Większość turystów decyduje się na zwiedzanie obu obiektów, które można zobaczyć, kupując jeden bilet.

W sezonie tj. od marca do października obiekty są otwarte w godzinach 8:00 – 18:00, natomiast przez pozostałą część roku od 8:00 do 15:00. Bilety uprawniające do wejścia na teren obu obiektów sprzedawane są tylko w weekendy, w cenach: normalny 18 zł i ulgowy 9 zł. Kupując bilety osobno, za wejściówkę na zamek, należy zapłacić 8 zł za bilet normalny i 5 zł za ulgowy, natomiast w przypadku skansenu jest to odpowiednio 12 zł i 6 zł.

Pozostałe atrakcje Jury Krakowsko-Częstochowskiej

Piękne widoki, bogata flora i fauna oraz pozostałości po średniowiecznych zamkach to główne atrakcje Wyżyny Krakowsko-Częstochowskiej. Jednak to nie wszystko, co warto podziwiać w tej okolicy. Godne uwagi są m.in.:

  • Pustynia Błędowska – największa i najbardziej znana polska pustynia, której obszar wynosi ok. 33 kilometrów kwadratowych. Powstała wskutek działalności człowieka, który doprowadził do wyschnięcia wód gruntowych, a tym samym obumarcia roślinności. Jednak dzisiaj zachodzi proces odwrotny, gdyż większość terenów pustynnych jest już zarośnięta przez rozmaitą roślinność. Warto również wspomnieć, że przez Pustynię Blędowską przepływa rzeka – Biała Przemsza

  • Jezioro Porajskie – jezioro zaporowe w Poraju, w północnej części Wyżyny Krakowsko-Częstochowskiej. Na brzegu Jeziora Porajskiego nie brakuje plażowiczów, którzy chętnie wypoczywają tu w upalne dni. Ponadto, istnieje również możliwość wypożyczenia żaglówek i innego sprzętu wodnego. Jezioro jest również częstym celem podróży dla wędkarzy.

  • Szlak Dawnego Górnictwa – wyznaczony na terenie Tenczyńskiego Parku Krajobrazowego szlak umożliwia odwiedzenie ciekawych, nieczynnych już dzisiaj obiektów kopalnianych. Cała trasa, mająca swój start przy stacji kolejowej w Krzeszowicach, liczy ok. 16 km długości.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *